Fun and Experiment no. 19

Experiment 19. Cool fire!

For this experiment, you will need help of elder friends or siblings. Fine one liquid hand sanitizer. Take few drops out of it and place them on one hard paper. Spread the drops by using your finger. Then lift the hard paper by using a pincer. Carefully use match stick and burn the drops gently. You will see a blue flame. It will burn the sanitizer drops, but the paper would not burn! This happens due to the fact that hand sanitzer burns at low heat level. The alcohol has low boiling point and their flame is relatively cooler. It does not burn the paper, but only burns itself with almost invisible flame! Enjoy with care.

Activity 19. Speaking in only one language

This is not THAT easy! Your task is to choose any one language and speak in it for 1 minute i.e. 60 seconds! Do not use any word which is from another language! Try! Not easy! Whatever be your language, you are bound to use at least two words in other language. You can play this game with friends. When one will speak, others will check. You can play alternately. The one who uses the least foreign words will win!


प्रयोग 19. शीत ज्योत!

ह्या प्रयोगासाठी तुम्हांला मोठ्या ताई- दादांची मदत लागेल. एक पुठ्ठा घ्या. हँड सॅनिटायझर मिळवा. सॅनिटायझरचे काही थेंब एका पुठ्ठ्यावर फवारा. ते बोटाने पसरवा. तो पुठ्ठा सांडशी किंवा पकडीमध्ये उचलून धरा व त्यावर थेंबांना काडेपेटीने हलकेच पेटवा. निळी अंधुक ज्योत दिसेल व त्यामध्ये सॅनिटायझर जळेल पण पुठ्ठा जळणार नाही. असं होण्याचं कारण हे आहे की, सॅनिटायझरमध्ये असलेलं अल्कोहोल कमी तपमानाला जळतं. त्याचा उत्कलनांक कमी आहे. तपमान कमी असल्यामुळे पुठ्ठा जळत नाही. फक्त तेच जळतं आणि जवळ जवळ अदृश्य अशी ज्योत दिसते. काळजी घ्या आणि आनंद घ्या!

गंमत 19. एकाच भाषेत बोलायचं

एक मिनिट एकाच भाषेत बोलायचं. हे वाटतं तितकं सोपं नाहीय. कोणतीही सोपी भाषा घेऊन प्रयत्न करून पाहा. एक मिनिट म्हणजे 60 सेकंद. फक्त एक भाषा. एकही शब्द दुस-या भाषेचा आला नाही पाहिजे! सोपं वाटतंय? करून पाहा. हवं तर मित्रांसोबत हा खेळ खेळा. एक जण बोलेल व इतर जण तपासतील! हा एक खेळ होऊ शकतो. जितके शब्द दुस-या भाषेतले बोलाल ते नोट करा! सगळ्यांत कमी जो असे शब्द वापरेल तो जिंकेल! बघा, मीसुद्धा दुस-या भाषेतले किती शब्द लिहीलेत इथे!

Fun and Experiment no. 18

Experiment 18. Bottle and balance

These days, sometimes there is a very strong wind. And even when it is not, we keep fan at high speed. So have you observed this? When a bottle is full of water, it stands still. When it is half filled, still it stands still. But when it is almost empty or empty, then it cannot stand vertical. It has to fall and remain horizontal. Think why this happens. It happens due to interplay between gravitation, weight and friction. When empty bottle is standing, it has very low friction or traction. So a even a small wind can make it fall. The more it is filled, it becomes hard to fall. You can also try to fall bottles with minimum force. You will see that as water level increases, more force is required to make the bottle fall.

Activity 18. Blowing up balloons

On birthdays, you blow balloons up. What you actually do? You fill air in the balloons. It is actually a very good exercise! So even when there is no birthday, you can do it. And this time when you blow it up, do not tie it. Just hold it for some time and then leave it. A filled up balloon will rapidly move like a small rocket and within 2-3 seconds it will fall! When we fill the balloon, it has trapped air. When we release it, all the trapped air suddenly gets released. The friction with the rubber also creates a strong sound! Do, understand and enjoy!

प्रयोग 18. उभी राहणारी व पडणारी बाटली

ह्या दिवसांमध्ये सोसाट्याचा वारा सुटतोय. आणि वारा नसेल तरी आपण पंखा जोरात लावतोच आहोत. तुम्ही हे बघितलं आहे का? जेव्हा बाटली पाण्याने पूर्ण भरून ठेवलेली असते, तेव्हा ती स्थिर राहते. जेव्हा ती अर्धी भरलेली असते, तेव्हाही ती स्थित असते. पण ती जेव्हा जवळजवळ रिकामी असते किंवा पूर्ण रिकामी असते, तेव्हा ती उभी राहू शकत नाही. तिला आडवंच व्हावं लागतं. असं का होतं, ह्यावर विचार करा. गुरूत्वाकर्षण, वजन व घर्षणामुळे ते होतं. जेव्हा रिकामी बाटली उभी राहात असते, तेव्हा तिचं घर्षण खूप कमी होतं. त्यामुळे अगदी थोडासा वाराही तिला पाडू शकतो. तुम्ही अगदी थोडा धक्का लावून तिला पाडू शकता. तुमच्या लक्षात येईल की, जशी पाण्याची पातळी वाढते, तशी बाटली पाडायला थोडी जास्त शक्ती लागत जाते.

गंमत 18. फुगे असे फुगवा

कोणाचा वाढदिवस असेल तेव्हा तुम्ही फुगे फुगवता. तुम्ही तेव्हा काय करत असता? फुग्यांमध्ये हवा भरता. हा खरं म्हणजे खूप चांगला व्यायाम आहे! त्यामुळे वाढदिवस नसेल, तेव्हाही तुम्ही फुगे फुगवू शकता. ह्यावेळी जेव्हा फुगे फुगवाल, तेव्हा त्यात हवा भरा पण गाठ मारू नका. तो नुसताच हातात धरा आणि सोडून द्या. टम्म फुगलेला फुगा एखाद्या छोट्या रॉकेटसारखा दूरवर उडून जाईल आणि 2-3 सेकंदात जमिनीवर पडेल! आपण हवा भरतो, तेव्हा ती आत बंद होते. आपण फुगा सोडून देतो तेव्हा बंद झालेली हवा एकदम मोकळी होते. रबरासोबतच्या हवेच्या घर्षणाचा मोठा आवाजही येतो! करा, समजून घ्या व मजा करा!

Fun and Experiment no. 17

Experiment 17. Long sprouts of potato

Potatoes need moisture and sunlight to develop sprouts. When potatoes are kept for long time, they develop sprouts. Remember, potatoes are stems. We do not eat fruit or flowers or leafs of this plant, but its stem. In this experiment, we will grow potatoes with long sprouts. Prepare a box with two small windows at one side. The box should be long. Keep a few potatoes inside the box at the dark side, opposite from the windows. Observe “eyes” of the potatoes. Apart from the two windows, the box should be dark and closed. Keep the window in the direction of the light coming from outside. After some days, the potatoes will develop sprouts and they will move towards the window as they get feed from the light. They can also develop a long tubular.

Activity 17. Jumbled words

Find meaning of these words- Locsh, nidan, dustne. These are jumbled words. Re-arrange these words and make proper words! Also you can form jumbled names. For example, Peeda is a jumbled form of Deepa. Also Jeshra is a jumbled form of Rajesh! Make such words and play with them. Now, prepare maximum words by using these alphabets- netusd. Examples- Student, used, net, to, dust etc.


प्रयोग 17. बटाट्याचे लांब जाणारे कोंब

बटाट्याला कोंब येण्यासाठी दमट वातावरण व सूर्यप्रकाशाची गरज असते. बटाटे खूप काळ तसेच ठेवले, तर त्यांना मोड येतात. बटाटा हा कंदमुळाचं खोड आहे हे लक्षात ठेवा. आपण त्या वनस्पतीचं फळ, फुलं किंवा पानं नाही तर खोड खातो. ह्या प्रयोगामध्ये आपण लांब मोड येणारे बटाटे पाहू. एक लांब खोकं‌ घ्या. एकाच बाजूला त्याला दोन छोट्या खिडक्या करा. खिडकीच्या उलट बाजूला काही बटाटे ठेवा. बटाट्याच्या "डोळ्यांचं" निरीक्षण करा. दोन खिडक्या सोडून बाकी खोकं बंद व अंधार असलेलं हवं. त्या खिडक्या प्रकाश येणा-या दिशेला ठेवा. काही दिवसांनी बटाट्यांना कोंब येतील व ते खिडकीच्या दिशेने असतील. प्रकाशापासून त्यांना पोषण मिळत असल्यामुळे त्या दिशेने कोंब फुटतात व वाढतात. त्याची लांबलचक वाढसुद्धा होऊ शकते.

गंमत 17. बेशिस्त अक्षरे!

ह्या शब्दांचा अर्थ शोधा- Locsh, nidan, dustne. हे जंबल केलेले म्हणजे क्रम मोडलेले शब्द आहेत. त्यांचा क्रम बदलून योग्य शब्द तयार करा. Peeda हा क्रम बदलून लिहीलेला Deepa शब्द आहे. तसंच Jeshra हा Rajesh चा जंबल केलेला प्रकार आहे. असे अजून शब्द तयार करा व त्यांच्यासोबत खेळा. शकाप्रर्यसू हा कोणता शब्द आहे? “लावरआ डाबकों" ह्याचा अर्थ काय होतो? आता ही अक्षरे वापरून शब्द बनवा- dustne. उदाहरणे- Student, used, net, to, dust etc. “आवरा" शब्दातली अक्षरे वापरून वर, आरा, राव, रव, आव असे शब्द बनवा. वेगवेगळी अक्षरं घेऊन हा खेळ खेळा!

Fun and Experiment no. 16

Experiment 16. Floating potato!

This is a very easy experiment. Take one potato and two glasses of water. Fill both the glasses almost completely. Put the potato in one glass. It will submerge in the water. It will not float. Now, in another glass, mix three- four spoon salt. Then shake it. Now insert potato in this water of the second glass. It may submerge for a while, but later on it will float. If it does not float, then mix some more salt and shake it. Now it will float! This happens due to the fact that density of salty water is more than density of the potato. As we had seen in an earlier experience, the object with less density floats in the container with more density. Salt increases density of the water. To accelerate dissolution of salt, you can also heat the water a bit. This experiment is taken from Maha- Shikshan youtube channel of Shri. Kishor Borphale sir.

Activity 16. Company matters

Now think. Can we get back the salt that we had dissolved in water? How this can be done? Think. And now, you can do this experiment with other fruits/ vegetables which do not readily float on water. In the dead sea, salt is so high that one cannot submerge in this sea. In fact its name is so as due to high salt, no life is possible there. And due to high density, we automatically float on that water. Now, as far as potatoes are concerned, do you know this thing? If we want to preserve potatoes and onions for long time, we store it with a particular object. The company of this object helps for prevention of perversion or sprouting. Ask elders about this and observe.


प्रयोग 16. तरंगणारा बटाटा!

हा अगदी सोपा प्रयोग आहे. एक बटाटा आणि पाण्याचे दोन ग्लासेस घ्या. दोन्ही ग्लास पाण्याने भरा. एका ग्लासमध्ये बटाटा सोडा. तो पाण्यामध्ये बुडेल. तरंगणार नाही. आता दुस-या ग्लासमध्ये तीन- चार चमचे मीठ मिसळा. ते चांगलं ढवळा. आता दुस-या ग्लासात बटाटा सोडा. तो काही क्षणांसाठी बुडेल पण परत वर येईल. जर तो तरंगला नाही‌तर अजून थोडे मीठ टाका व ढवळा. आता तो तरंगेल! मीठ असलेल्या पाण्याची घनता बटाट्याच्या घनतेपेक्षा जास्त असल्यामुळे असं होतं. आपण आधीच्या प्रयोगात बघितलं होतं की, कमी घनतेचा पदार्थ जास्त घनतेच्या पदार्थावर तरंगतो. मीठामुळे पाण्याची घनता वाढते. मीठ लवकर विरघळण्यासाठी तुम्ही पाणी थोडं गरमसुद्धा करू शकता. हा प्रयोग महा- शिक्षण युट्युब चॅननवर श्री. किशोर बोरफळे सरांनी सांगितला आहे.

गंमत 16. सोबत महत्त्वाची

आता विचार करा. पाण्यात विरघळलेलं मीठ आपण परत मिळवू शकतो का? कसं करता येईल ते? विचार करा. पाण्यावर न तरंगणा-या इतर फळ/ भाज्यांसाठीही तुम्ही हा प्रयोग करून बघू‌ शकता. आणि मृत समुद्रामध्ये मिठाचं प्रमाण इतकं जास्त आहे की, कोणीच तिथे बुडू शकत नाही. इतकंच काय, की जास्त मिठामुळे तिथे काहीच जीवंत राहात नाही. म्हणून त्याला मृत समुद्र असंच म्हणतात. पाणी जास्त घनतेचं असल्यामुळे आपण त्यावर आपोआप तरंगतो. आता बटाट्यांबद्दल तुम्हांला एक गोष्ट माहिती आहे का? जर आपल्याला बटाटे व कांदे जास्त दिवस टिकवायचे असतील, तर ते विशिष्ट घटकाच्या सोबत ठेवले जातात. त्यांना अशी विशिष्ट सोबत मिळाल्यामुळे ते खराब होत नाहीत किंवा त्यांना कोंब फुटत नाहीत. मोठ्यांना विचारा आणि निरीक्षण करा.

Fun and Experiment no. 15

Experiment 15. Colourful learning!

You know how to transfer water from on glass to another by using a cloth or napkin. Now extend this experiment a bit. Get blue and yellow water colours. You may need help of your friend for this. Now fill one glass with blue colour and one with yellow colour. Now place two clothes or napkins. One cloth or napkin from blue and yellow glass will be inserted in third vacant glass. After some hours, this glass will be gradually filled up with water and it will have mixing of blue and yellow colour! Which colour this will be? In the same way, you can mix other water colours and see which colours are formed. Remember that water is transferred due to capillary action and surface tension.

Activity 15. Using straws and small tubes

For transferring water to another container, you can also use a straw and small tubes. You can fold a straw in Z shape and put its one end in one glass and another end in the second glass. After little efforts, the straw will carry water. Just you need to keep it properly immersed in water- filled container. You can also pump from the straw or a small tube to transfer water. When you pump, you create vacuum and then the air is pulled and with air, the water is also pulled. In fact, when you drink fruity by a straw, you use this very method! By this method, even large amount of water can be transferred. For example, you can use pumping- just pulling air through your mouth- to transfer water from a tank to a field. When a medicine is taken out of a bottle through a syringe, then also the same method is used!

प्रयोग 15. रंगांसोबत शिकूया!

कपडा किंवा नॅपकीन वापरून एका ग्लासातून दुस-या ग्लासात पाणी कसं न्यायचं हे तुम्हांला माहिती आहे. आता हा प्रयोग थोडा बदलून करूया. निळा व पिवळा वॉटर कलर घ्या. त्यासाठी मित्रांची मदत लागली तर घ्या. आता एका ग्लासमध्ये निळा रंग भरा व एका ग्लासात पिवळा रंग भरा. दोन जुन्या कापडाचे तुकडे किंवा दोन रुमाल घ्या व ह्या दोन्ही ग्लासातलं पाणी तिस-या रिकाम्या ग्लासमध्ये जाईल अशी व्यवस्था करा. योग्य प्रकारे कापडाचे तुकडे किंवा रुमाल बुडवून ठेवल्यावर काही‌ तासांनी पाणी हळु हळु तिकडे जाईल. आणि त्याचा रंग निळा व पिवळा अशा दोन्ही रंगांच्या मिश्रणातून बनेल! हा रंग कोणाता असेल? त्याच प्रकारे तुम्ही इतरही वॉटर कलर्स मिक्स करू शकता व नवीन रंग तयार करू शकता. हे मात्र लक्षात ठेवा की पाणी केशाकर्षण प्रक्रिया (capillary action) व पृष्ठीय ताणामुळे (surface tension) इकडून तिकडे जाते.

गंमत 15. स्ट्रॉ व छोट्या नळीचा वापर

एका पात्रातून दुस-या पात्रात पाणी नेण्यासाठी, तुम्ही छोटा स्ट्रॉ व छोट्या नळीचाही वापर करू शकता. स्ट्रॉला दुमडून Z असा आकार करू शकता व त्याचं एक टोक एका ग्लासमध्ये व दुसरं टोक दुस-या ग्लासमध्ये ठेवा. थोडे प्रयत्न करून बघितल्यावर स्ट्रॉ मधूनही पाणी जाईल. फक्त त्याला योग्य प्रकारे पाण्यात बुडवून ठेवावं लागेल. तुम्ही स्ट्रॉ किंवा छोट्या नळीच्या मदतीने श्वासाने पाणी ओढूनही (पंप करून) ते दुसरीकडे नेऊ शकता. तुम्ही फ्रूटी स्ट्रॉच्या मदतीने पिता तेव्हा हेच तर करता! ह्या पद्धतीने मोठ्या प्रमाणात पाणी इकडून तिकडे नेता येतं. एका हौदात भरलेलं पाणी एखाद्या नळामधून पंप करून (श्वासाने ओढून) शेतामध्ये देता येतं. जेव्हा औषधाच्या बाटलीतून सिरींज लावून औषध काढलं जातं, तेव्हाही‌ हीच पद्धत तर वापरली जाते!

Fun and Experiment no. 14

Experiment 14. Transfer of water through a cloth!

This is a simple experiment. All you need is two- three glasses and a old piece of handkerchief or napkin. Fill one glass of water. Fold the handkerchief or napkin and bend it. Then put its one end in the filled up glass and keep the other end in the empty glass. After some hours, water would be transferred to the empty glass! This happens due to capillary action and surface tension of water. You can transfer water even to the third glass from the second! And even you can put the second glass on a little height than the first glass. This capillary action overcomes even gravitation!

Activity 14. Make a crossword with names of your friends!

You know crosswords. It is a box of words having common alphabets. For example, if you have two friends named Advika and Ananya, then you can write Advika horizontally and the letter “A” will start name Ananya vertically. With little efforts, you can make a crossword with names of your friends. For this, you need to have overlapping letters. For example, Sarita, Sachin. Shalaka, Kajal etc. You can prepare the easiest crossword with three- four row cells and three- four column cells. This will be more easy in your regional language. Try. Enjoy.

प्रयोग 14. पाणी इकडून तिकडे नेणे!

हा एक सोपा प्रयोग आहे. तुम्हांला त्यासाठी फक्त दोन- तीन ग्लासेस व जुना रुमाल किंवा नॅपकीन लागेल. एक ग्लास पाण्याने भरा. रुमाल किंवा नॅपकीन दुमडा व त्याचं‌ एक टोक भरलेल्या ग्लासात बुडवा व दुसरं टोक रिकाम्या ग्लासात ठेवा. काही‌ तासांनी पाणी रिकाम्या ग्लासात गेलेलं दिसेल! पाण्याची केशाकर्षण क्रिया (capillary action) आणि पृष्ठीय ताणामुळे (surface tension) हे होतं. तुम्ही दुस-या ग्लासच्या पुढे तिसरा ग्लास ठेवला तरी त्यामध्येही पाणी जाईल! आणि तुम्ही ग्लास थोड्या उंचीवर ठेवला तरीही तिथे पाणी जाईल. कारण ही केशाकर्षण क्रिया गुरूत्वाकर्षणापेक्षा प्रबळ असते!

गंमत 14. तुमच्या मित्रांची नावे वापरून शब्दकोडं बनवा!

शब्दकोडं तुम्ही‌ बघितलं आहे. सोपं शब्दकोडं तुम्ही स्वत: बनवू शकता. तुमच्या मित्रांची नावं असलेलं शब्द बनवून पाहा. समजा तुमच्या मित्र- मैत्रिणींची नावं त्यासाठी समान अक्षरं असलेली हवीत. म्हणजे प्रसन्न- प्रज्ञा, अद्विका- काजल अशी हवीत. एक नाव आडवं व पहिल्या अक्षरापासून उभं दुसरं नाव. आणि शक्य असेल तर तिसरं नाव असं घेऊ शकता ज्याच्यापासून अजून एक नाव बनेल. थोडा विचार केला तर सहज जमेल. सर्वांत सोपं तीन आडवी अक्षरं व तीन उभी अक्षरं असलेलं शब्दकोडं तुम्ही सहज बनवू शकता. प्रयत्न करा. त्याचा आनंदही घ्या.

Fun and Experiment no. 13

Experiment 13. How to make the spoon float?

Take two spoons. One plastic spoon and one steel spoon. Take a small bucket and fill it with water. Now put both the spoons in the water. Will they float? Steel spoon will not float. Plastic spoon will float as it is less dense than water. What can you do to make the steel spoon float? Think. One way is get a balloon. Pump it and then tie it to the steel spoon. After some attempts, you will be able to keep the steel spoon afloat. Are there other ways? Think and find.

Activity 13. Floating fruits and vegetables

Let’s do a small activity with fruits and vegetables. Take easily available fruits and vegetables such as mango, onion, cucumber, lemon, apple, flower, cabbage, gourd, carrot etc. You can also go to a vegetable store and check this. Some of them will float and some of them will not float! Even large and heavy fruits such as gourd and watermelon float on water! In fact, gourd is used as a safety tool when kids learn swimming! It works just like tyre- tube and helps for floating on water.

प्रयोग 13. चमचा कसा तरंगेल?

दोन चमचे घ्या. एक चमचा प्लास्टीकचा घ्या व एक स्टीलचा घ्या. एका छोट्या मगात पाणी घ्या व त्यामध्ये दोन्ही चमचे ठेवा. ते तरंगतील का? स्टीलचा चमचा तरंगणार नाही. प्लास्टीकचा चमचा तरंगेल, कारण त्याची घनता पाण्यापेक्षा कमी आहे. स्टीलचा चमचा तरंगावा म्हणून तुम्ही काय करू शकता? विचार करा. एक पर्याय म्हणजे एक फुगा फुगवा व तो स्टीलच्या चमच्याला बांधा. थोडा प्रयत्न केल्यावर तुम्हांला चमचा तरंगता ठेवता येईल. असे इतरही पर्याय आहेत का? विचार करा व शोधा.

गंमत 13. तरंगणारे फळ व भाज्या

फळं व भाज्या घेऊन एक सोपी गंमत करूया. आंबा, कांदा, काकडी, लिंबू, गाजर, सफरचंद, फुलकोबी, कोबी, भोपळा असे फळं व भाज्या घ्या. वाटलं तर भाजीच्या दुकानावर जाऊन हे करू शकता. काही फळं पाण्यात तरंगतील तर काही तरंगणार नाही! भोपळा व कलिंगड अशी मोठी व वजनदार फळंही पाण्यावर तरंगतात! किंबहुना, भोपळा तर पोहायला शिकताना सुरक्षा साधन म्हणून मुलं वापरतात! टायरट्युबप्रमाणेच तो काम करतो व पाण्यावर तरंगण्यासाठी मदत करतो.

Fun and Experiment no. 12

Experiment 12. Playing with cards this way!

Most of us have a set of 52 cards- Hearts, Diamonds, Clubs, and Spades. You have played many times. Now play them differently. You and your friends can do this together. You need to build a house of these cards. Maybe two- story or three- story. With your friends do this and check which surface is good for building this tower- only tile, mattress or with a wall. Also check for wind other factors. You know, if your house is ready and you shout loud in excitement, it may fall! You can divide cards among yourself and try it. Enjoy the fun as well as understand how better they are built. This also needs patience, team work, cheering each other and giving opportunities to those who can do it better.

Activity 12. Will you take up this challenge?

In a set of cards, there are 52 cards. Can you take up this challenge to create a house from all the cards? A wonderful six story castle! But it would not be easy. It can take hours and hours. Sometimes cards can fall down after completing three levels. So this is actually not only a skill game, but also a patience game! It teaches us to rise again after falling. It teaches determination. So are you ready?

प्रयोग 12. पत्त्यांसोबत खेळण्याची वेगळी पद्धत!

आपल्यापैकी अनेकांकडे पत्ते आहेत. आपण अनेकदा खेळतोसुद्धा. पण ह्यावेळी वेगळ्या प्रकारे खेळू. मुलं व त्यांचे मित्र- मैत्रिणी असे छोटे गट करून खेळू. एका कॅटमध्ये 52 पत्ते असतात. आपण ते वाटून घेऊ. सगळ्यांना मिळून किंवा वेगवेगळं असं पत्त्यांचं घर करायचं‌ आहे. दुमजली किंवा तिमजली. मित्रांसोबत हे करून पाहा. हेसुद्धा पाहा की, असा बंगला बनवायला कोणती जागा चांगली असते- फरशीवर, चटईवर, सतरंजीवर की भिंतीला चिकटून असलेली जागा? आणि लक्ष असू द्या, जर तुमचा बंगला तयार झाला आणि आनंदाने तुम्ही ओरडलात, तरी तो पडू शकतो! पत्ते वाटून घ्या आणि प्रयत्न करा. त्याचा आनंद घ्याच, त्याबरोबर ते कुठे व कोणत्या स्थितीत चांगलं उभं राहतं, हेही समजून घ्या. हे करण्यासाठी संयम हवा, टीम वर्क हवं, एकमेकांना प्रोत्साहन देणं हवं व ज्यांना चांगलं जमतंय, त्यांना संधी देणंही हवं.

गंमत 12. तुम्ही हे चॅलेंज घ्याल का?

एका कॅटमध्ये 52 पत्ते असतात. तुम्ही सगळ्या पत्त्यांचा बंगला करण्याचं चॅलेंज घ्याल का? एक मोठा सहा मजली महाल होऊ शकतो! पण सहज उभा राहणार नाही. त्यासाठी कित्येक तास लागू शकतील. कधी तीन मजले झाल्यावर एकदम पत्ते पडतील. त्यामुळे हा फक्त कौशल्याचा खेळ नाहीय तर संयमाचाही आहे. चुकलं‌ तरी परत प्रयत्न करत राहायचं, सतत प्रयत्न करत राहायचे, हे हा खेळ शिकवतो. मग आहात का तयार?

Fun and Experiment no. 11

Experiment 11. How to extinguish the remaining coil?

Often we burn a good night coil or a similar coil for keeping mosquito away. Sometimes its small part remains in the morning and it goes on burning. How you extinguish it? Can you give four ways to extinguish it? 1. By keeping under basin drops 2. By striking it to a wall. 3. By placing it on the tile. 4. By blowing air. Observe, in first three ways, some part of the coil is prevented from getting oxygen due to touch of water, wall or tile and therefore that part cannot burn and it gets extinguished. In the fourth option, we give so much of Oxygen that it does not process it and so it gets extinguished.

Activity 11. Observe a campfire!

Do you know campfire? In winters, it is used to generate heat. It is also used for safety during a camp in wilderness. When you see such a campfire, observe placement of the firewood used for this. There should be proper space between the wood pieces. And for starting the fire, you need a very sharp wood (just like the sharp starting point of the coil)! So that it immediately catches fire. Observe it and understand it.

प्रयोग 11. कॉईलचा तुकडा कसा विझवायचा?

डासांचा त्रास होऊ नये म्हणून आपण अनेकदा गूड नाईटसारखी कॉईल रात्री पेटवतो. कधी कधी सकाळी त्याचा काही भाग उरलेला दिसतो व तो जळत असतो. तो कसा विझवायचा? त्याचे चार मार्ग आहेत. 1. तो तुकडा बेसिनच्या नळाखाली धरणे 2. तो भिंतीवर लावणे. 3. तो फरशीवर पाडणे. 4. जोराने फुंकर मारणे. पहिल्या तीन प्रकारांमध्ये आपण त्या तुकड्याच्या मोठ्या भागाला ऑक्सीजनच्या संपर्कात येण्यापासून तोडलं- पाणी, भिंत किंवा फरशी मध्ये आणून. त्यामुळे तो भाग जळू शकत नाही‌ व तुकडा विझतो. चौथ्या पर्यायामध्ये आपण त्याला इतका जास्त ऑक्सीजन दिला की, कॉईलच्या तुकड्याला तो वापरता आला नाही‌ व तो विझला.

गंमत 11. शेकोटीचं (कँपफायर) निरीक्षण!

तुम्हांला शेकोटी म्हणजे कँपफायर माहिती असेलच. हिवाळ्यामध्ये थंडी वाजू नये म्हणून शेकोटी पेटवतात. जंगलामध्ये तंबूत राहतानाही ते सुरक्षिततेसाठी वापरतात. जेव्हा तुम्ही अशी शेकोटी पाहाल, तेव्हा तिचे निरीक्षण करा. लहान गावांमध्ये पाणी गरम करण्यासाठी बंब पेटवतात, तिथेही हीच गोष्ट असते. त्यात लाकडं कशी ठेवतात? लाकडांमध्ये पुरेशी जागा ठेवावी लागते. आणि पहिली आग पेटवण्यासाठी एखादं टोकदार लाऊड लागतं (कॉईलच्या सुरूवातीच्या टोकदार भागासारखं)! त्यामुळे तिथे आग लगेचच पेटते. निरीक्षण करा व समजून घ्या.

Fun and Experiment no. 10

Experiment 10. How long the flame goes on?

This experiment needs support from elders. Get a small candle and an old glass made from glass (not plastic). Burn the candle and put the glass on it. Observe the flame. It will continue for some time and then it automatically extinguishes. It gets extinguished as burning requires oxygen. Due to closed glass, it does not get further oxygen. When the inside oxygen is used, it gets extinguished. You can do the same experiment by using a small agarbatti. It will be ablaze for much more time!

Activity 10. Oxygen is needed for our fire also!

What would happen if we do not take a breath for even 30 seconds? We too need oxygen for body functioning and it is also a kind of fire function inside us. Now just think. If we keep this small candle in open ground and if suddenly there is great wind. Will it be ablaze or it will be extinguished? If oxygen is so much more, then due to its force, it would not be usable for the flame and so it would go off! But do you know that powerful wind can extinguish small fires but strengthen large fires, like forest fire?

प्रयोग 10. ज्योत किती‌ वेळ चालेल?

ह्या प्रयोगासाठी मोठ्यांची मदत घ्या. एक छोटी मेणबत्ती घ्या व एक काचेचा जुना ग्लास घ्या. मेणबत्ती पेटवा आणि तिच्यावर काचेचा ग्लास ठेवा. काही‌ वेळ मेणबत्ती पेटलेली राहील व त्यानंतर आपोआप विझून जाईल. आगीसाठी ऑक्सीजन आवश्यक असतो. ग्लासमध्ये हवा बंद असल्यामुळे तिला जास्त ऑक्सीजन मिळत नाही. आतमधला ऑक्सीजन वापरून झाल्यावर ती विझेल. हाच प्रयोग उदबत्ती वापरूनही करून पाहा. ती बराच वेळ पेटलेली राहील!

गंमत 10. ऑक्सीजन आपल्यासाठीही आवश्यक असतो!

जर आपण अगदी 30 सेकंदासाठी जरी श्वास घेतला नाही तर काय होईल? आपल्यालाही शरीराच्या कार्यासाठी ऑक्सीजन आवश्यक असतो. तीसुद्धा एक प्रकारची आपल्या शरीरातली आगीची क्रिया असते. आता विचार करून पाहा, जर आपण ही मेणबत्ती बाहेर मैदानात ठेवली आणि सोसाट्याचा वारा आला, तर ती पेटलेली राहील का विझेल? जर ऑक्सीजन खूप जास्त असेल, तर त्याच्या तीव्र गतीमुळे तो ज्योतीला उपयोगी पडणार नाही व ती विझून जाईल! पण तुम्हांला माहिती आहे का, की खूप सोसाट्याचा वारा छोट्या आगीला विझवतो पण मोठ्या वणव्यासारख्या आगीला अजून बळ देतो!

Everlasting Grace!

Snehprabha! Prabha means light. But if it is only light, then sometimes it can become harsh. Light can create heat. But if along with light there is warmth of the heart i.e. Sneh, then the light becomes gentle. Sneh also means oil. When there is such light with gentle affections, then it soothes. And maybe due to such gentleness with light, such a person can remain positive even in the middle of great deal of sorrow and pain and can shine like a gentle flame!

My grandmother- Smt. Snehprabha Narayanrao Welankar lived for more than nine decades. Her three brothers fought in Europe and Africa during the World War II! She witnessed times right from the English to the Android! Life and times changed so much, but she adjusted happily and she always remained contemporary! She had to endure untimely and painful deaths of her son, son in law and also her daughter. But she remained strong. Due to dementia, my grandfather forgot her and later on he left us. Their togetherness of sixty years ended. But she remained positive. She had to closely experience severe illness of her second daughter, she was a constant witness to her pain. But she remained unmoved. Despite of so many harsh and unwanted experiences in life, she always remained happy and satisfied. My Grandmother! Despite of so many adversities by life, she was always smiling and cheerful! Her granddaughter’s father in law had said this when she was 92, “You look so fresh! Even today you are so beautiful, then how you must have been at earlier times!”

Fun and Experiment no. 9

Experiment 9. Why things float on water?

Have you ever thought why some things float on water? Do this simple thing. Make a small boat of paper and float it in a bucketful water. Things float on water due to the property of buoyancy. Buoyancy or upthrust, is the force exerted by the fluid opposing the weight of a partially or fully immersed object. It indicates capacity of things to float. When a particular thing like wood floats on water, it displaces less amount of water of equal weight (i.e. it is less dense than water). If a particular thing displaces less water than its weight, then it floats. Compare with this- We can stand on soil as we displace very less amount of soil of our weight. But imagine if a huge building suddenly stands on soil, then it would displace high amount of soil of equal weight and therefore the building cannot stand on the soil, it would displace the soil and go inside.

Activity 9. Passengers for your boat!

Now you have your small boat floating on water. What can you put in the boat while it floats? Can you place a small rubber band? Can it carry a small eraser? What about a small chocolate? And if a soft toy is to be carried, how much should be the size of your boat? Think and try! And, think about three steel articles which float on water. Yes!

प्रयोग 9. पाण्यावर वस्तु का तरंगतात?

पाण्यावर वस्तु का तरंगतात ह्यावर तुम्ही कधी विचार केला आहे का? एक सोपी गोष्ट करू. कागदाची एक छोटी नाव बनवू व ती बादलीभर पाण्यात सोडू. तरणशक्ती किंवा प्लावकता (buoyancy/ upthrust) ह्या गुणधर्मामुळे वस्तु तरंगतात. तरणशक्ती हे त्या द्रवाचं बल असतं जे त्यावर पूर्णत: किंवा अंशत: बुडालेल्या वस्तुच्या वजनाला विरोध करतं. वस्तुचा तरंगण्याचा गुणधर्म ते दर्शवतं. जेव्हा लाकडासारखी एखादी गोष्ट पाण्यावर तरंगते, तेव्हा लाकूड हे समान वजनाच्या पाण्याच्या तुलनेत कमी पाण्याचे विस्थापन करत असते (कारण त्याची घनता पाण्याहून कमी असते). जी वस्तु पाण्याच्या वजनापेक्षा कमी वजनाला विस्थापित करते, ती तरंगते. विचार करा- आपण जमिनीवर उभे राहू शकतो, कारण आपण आपल्या वजनाच्या जमिनीला फार कमी प्रमाणात विस्थापित करतो. परंतु कल्पना करा की, एकदम एखादी मोठी इमारत जमिनीवर उभी राहिली, तर तिच्यामुळे समान वजनाच्या जमिनीचे मोठ्या प्रमाणात विस्थापन होईल व त्यामुळे इमारत जमिनीवर उभी राहू शकणार नाही तर आत जाईल.

गंमत 9. तुमच्या होडीचे प्रवासी!

आता तुमच्याकडे पाण्यावर तरंगणारी छोटी नाव आहे. ती तरंगू शकेल अशा प्रकारे तुम्ही त्यात काय काय ठेवू शकता? एखादं छोटं रबरबँड? एखादं छोटं इरेझर ती नेऊ शकेल?  किंवा छोटं चॉकलेट? आणि समजा एखादं सॉफ्ट टॉय पाण्यावर तरंगत ठेवायचं असेल तर किती मोठी नाव लागेल? विचार करा! प्रयत्न करा! आणि अशा स्टीलच्या तीन वस्तु सांगा ज्या पाण्यावर तरंगतात! होय!

Fun and Experiment no. 8

Experiment 8. One more thing creating sparks

Just like pebbles, there  is one more thing which generates sparks! And you don't need much effort to do it. It almost happens on its own. You need darkness to experience this. In the night, just spread your blanket. After some time, fold it. While you fold it, there is static electricity in the blanket and you can clearly see sparks. For this, you need dry weather. If it is not automatically generated, you can rub and fold it again. You need total darkness to see it.

Activity 8. Using sparks

For this, you need help from elders. Pebble stone sparks or blanket sparks, you can use them to generate fire. Take a small piece of dry paper. Put it on one pebble stone. Then strike the other pebble stone over it. After some attempts, you can set it ablaze! Same with the blanket. But take care and do not do this alone. Do you know there is one more way to generate fire? You can use our Sun for this! Think. If you know, do it again with your friends.

प्रयोग 8. ठिणग्या तयार करणारी गोष्ट

गारगोटीप्रमाणेच अजून एक वस्तुही ठिणग्या तयार करते! आणि त्यासाठी फार प्रयत्नही करावा लागत नाही. आपोआप ठिणग्या तयार होतात. त्याचा अनुभव घेण्यासाठी अंधार लागेल. रात्र झाल्यावर तुमच्याकडे असलेलं ब्लँकेट पसरवा. थोड्या वेळाने त्याची घडी करा. तुम्ही घडी कराल तेव्हा त्यामध्ये स्थितीज विद्युत तयार होते आणि त्यामुळे तुम्हांला ठिणग्या दिसू शकतात. कोरड्या हवेत हे लवकर होतं. जर ठिणग्या आपोआप तयार झाल्या नाहीत तर तुम्ही तिची घडी परत करा, तिच्या एका भागाने दुस-या भागावर घासा. पूर्ण अंधार असेल तर ठिणग्या दिसतील.

गंमत 8. ठिणग्यांपासून आग

त्यासाठी तुम्हांला मोठ्यांची मदत लागेल. गारगोट्या किंवा ब्लँकेट वापरून तुम्ही आग पेटवू शकता. कोरड्या कागदाचा तुकडा घ्या. तो एका गारगोटीवर ठेवा. मग दुस-या गारगोटीने त्या गारगोटीला घासा. काही वेळ प्रयत्न केल्यावर तुम्ही तो कागदाचा तुकडा पेटवू शकता. आणि ब्लँकेट वापरूनही तुम्ही हेकरू शकता. पण हे करताना काळजी घ्या व एकट्याने करू नका. आग पेटवण्याचा आणखी एक मार्ग तुम्हांला माहिती आहे का? त्यासाठी तुम्ही सूर्याची मदत घेऊ शकता! विचार करा. जर तुम्हांला माहिती असेल तर मित्रांसोबत ते करून पाहा.

Fun and Experiment no. 7

Experiment 7. Pebble stone sparks

This is very easy experiment. Some of you have done this. Now it is time to show this to younger ones. Find some shining- white coloured pebble stones near your house. You can get help of your friends. Find 2-3 such stones. In the night, you can create sparks by rubbing one such stone with the other. If there is complete darkness in the room, you can clearly see sparks! Due to friction of the stones, heat is generated and for a fraction of a second, a spark is there. You can do this as many times as you want. This can also be used to generate fire in forest or in a camp.

Activity 7. How to create heat

Suppose you are outdoors in a winter night. It is very cold then. How you can keep yourself warm? Just like the pebbles, you can create some heat by pressing your hands on one another. Even if you very rapidly rub your body, it become hot. You can use this trick with your friends also! Think about some other ways of creating body warmth!

प्रयोग 7. गारगोटीच्या ठिणग्या

हा अगदी सोपा प्रयोग आहे. तुमच्यापैकी अनेकांनी केला असेल. आता तो लहानांसोबत करूया. तुमच्या घराजवळ शोधा व काही गारगोटीचे दगड घेऊन या. ते चमकणारे व पांढ-या रंगाचे असतात. तुम्ही मित्रांचीही मदत घेऊ शकता. 2-3 दगड तयार ठेवा. रात्रीच्या वेळी ते एकमेकांवर घासून तुम्ही ठिणग्या बनवू शकता. जर खोलीमध्ये पूर्ण अंधार केला असेल, तर तुम्हांला ठिणग्यांचा उजेड स्पष्ट दिसेला! गारगोटीच्या दगडांचं घर्षण होऊन उष्णता तयार होते व अगदी सेकंदाच्या थोड्या भागासाठी ठिणगी चमकते! पाहिजे तितक्या वेळी तुम्ही हे करून पाहू शकता. जंगलात किंवा कधी बाहेर तंबूत राहताना हे वापरून आगसुद्धा पेटवता येऊ शकते.

गंमत 7. उष्णता कशी निर्माण करायची?

समजा तुम्ही थंडीच्या रात्री बाहेर एका ठिकाणी आहात. तिथे खूप थंडी वाजते आहे. तुम्ही स्वत:ला गरम कसे ठेवाल? गारगोटीप्रमाणेच तुम्ही तुमचे हात एकमेकांवर चोळून उष्णता तयार करू शकता. तुम्ही खूप जोराने तुमच्या शरीरावर हात घासला तरी तो भाग गरम होतो. तुम्ही हीच गंमत मित्रांसोबतही करून बघू‌ शकता! शरीराला गरम ठेवण्याचे इतरही मार्ग कोणते आहेत, ह्यावर विचार करा!

Fun and Experiment no. 6

Experiment 6. Balancing act of your hand!

Lift a heavy bucket as compared to your age. Small children can lift fully filled bucket as per their capacity and walk ten steps. When we carry a heavy bucket in one hand, what happens with our other hand? Observe. When we carry a heavy object in our hand, then weight of the body in one direction increases and therefore walking becomes difficult. For balancing this weight, our hand is stretched wide! It makes walking easier! Our body knows centre of gravity and its balance!

Activity 6. Spilling water

Give water to plants in your trees. Or place water in your window for birds. When you carry water, observe it. When does it spills from the bucket? If the bucket is half- filled, does it spill out? If it is a small bucket, does it spill? And does it spill out of a mug? The larger the bucket, the more filled it is and the speed with which you take it- all these things make spilling happen. When mass and speed is more, the momentum increases. And therefore water comes out of the container. And due to this very reason, your cycle goes little ahead even when you have stopped pedaling.


प्रयोग 6. आडवा होणारा हात

वयाच्या मानाने अतिशय जड पाण्याची बादली उचला. लहान मुलाने/ मुलीने शक्य असेल त्यानुसार पूर्ण भरलेली बादली उचला व दहा पावलं चालून पाहा. एका हातामध्ये जड बादली घेतली असताना दुसरा हात कसा होतो ह्याचं‌ निरीक्षण करा. जेव्हा तुम्ही हातात जड वस्तू घेता तेव्हा शरीराचं एका बाजूचं वजन वाढतं. त्यामुळे चालणं कठीण होतं. वजन संतुलित करण्यासाठी दुसरा हात आडवा होतो व वजन पसरतं. त्यामुळे चालणं सोपं होतं. गुरूत्वमध्य व त्याचं संतुलन करणं तुमच्या शरीराला माहिती आहे!

गंमत 6. सांडणारं पाणी

तुमच्या घरातल्या झाडांना बादलीने पाणी द्या. किंवा पक्ष्यांसाठी खिडकीत छोट्या भांड्यामध्ये पाणी ठेवा. पाणी नेत असताना ते कधी हिंदकळून सांडतं? अर्धी बादली भरलेली असेल तर सांडतं का? लहान बादलीतलं पाणी सांडतं का? मग भरलेला असेल तरी त्यातलं पाणी सांडतं का? बादली जितकी मोठी, जितकी जास्त भरलेली आणि तुम्ही जितकी वेगाने ती न्याल तेवढं जास्त पाणी हिंदकळतं व सांडतं. वस्तुमान व वेग जितका जास्त असतो, तितका संवेग (momentum) जास्त होतो. त्यामुळे पाणी बाहेर येऊन सांडतं. आणि ह्याच कारणामुळे तुम्ही पेडल मारणं थांबवल्यावरही सायकल थोडी पुढे जाते.

Fun and Experiment no. 5

Experiment 5. How to do very slow cycling

Many of you may be cycling. Cycling in itself is a wonderful adjustment of speed, traction and gravity! As you pedal, you defy the gravity and instead of falling down, you move ahead. Have you ever tried to do slow cycling? There are competitions of slow cycling! You can try this with some friends. Have a short race of slow cycling near your house or society. By reducing air in tyres, you can drop speed of the cycle. Also you can pedal only half circle to reduce the speed. You can cycle almost at a walking speed where it barely moves and remains balanced! Try and enjoy!

Activity 5. Slipping on a wet surface!

Have you ever fallen from a wet surface? What happens then? If your tiles are very soft and if some water is spilled, you can fall. But WHY this happens? It happens due to reduction of traction. And what you need to do with such slippery surface? Can you give examples of such slipping incidents? Why you put powder while playing carom?


प्रयोग 5. सायकल हळु चालवण्यातली गंमत

तुमच्यापैकी अनेक जण सायकल चालवत असतील. सायकलिंग ही गोष्टच वेग, घर्षण व गुरूत्वाकर्षण ह्यामधली खूप सुंदर संतुलनाची प्रक्रिया आहे! जेव्हा तुम्ही पेडल मारता, तेव्हा तुम्ही गुरूत्वाकर्षणावर मात करून खाली पडण्याच्या ऐवजी पुढे जाता. तुम्ही कधी‌ अगदी हळु सायकल चालवली आहे का? अशा स्लो सायकलिंगच्याही स्पर्धा होतात. तुम्ही हे मित्रांसोबत करून बघू शकता. तुमच्या घराजवळ किंवा सोसायटीमध्ये स्लो सायकलिंगची एक छोटी स्पर्धा ठेवा. टायर्समधील हवा थोडी कमी करून तुम्ही सायकलचा वेग कमी करू शकता. तसंच पेडल अर्धं मारूनही तुम्ही‌ वेग कमी करू शकता. अगदी जेमतेम चालण्याच्या वेगाने तुम्ही सायकल चालवू शकता. ती जेमतेम थोडी थोडी पुढे जाते आणि पडण्यापासून वाचते! करून पाहा आणि एंजॉय करा!

गंमत 5. ओल्या पृष्ठभागावरून घसरणे!

तुम्ही कधी ओल्या पृष्ठभागावरून (सरफेसवरून) घसरला आहात का? जर फरशी किंवा लादी फार मऊ असेल व थोडं पाणी सांडलेले असेल, तर तुम्ही पडू शकता. पण हे का घडतं?‌ घर्षण म्हणजे ट्रॅक्शन कमी झाल्यामुळे हे घडतं! आणि असं होऊ नये म्हणून ओल्या पृष्ठभागावर काय केलं पाहिजे? असं घसरण्याच्या प्रक्रियेची उदाहरणं तुम्हांला सांगता येतील का? कॅरम खेळताना त्यावर पावडर का टाकतात?

Fun and experiment no. 4

Experiment 4. Same water, different experience

For this experiment, you need one glass of cold water (water from refrigerator or earthen pot), one glass of hot water and one glass of normal temperature water. Take help of elders for this. Once the three glasses are ready, firstly insert your right thumb in hot water while inserting your left thumb in cold water. Keep them there for some moments. After this, insert both the thumbs into the third glass of normal temperature. Observe what you feel. For one hand, the third glass is hot and for the other thumb, it is cold despite it being the same! This is called relativity.

Activity 4. How a fan works?

When we switch on fans, we get relief from heat. But how? Have you observed the structure of a fan? Are its blades same or parallel? How they are? And then how they throw air? The blades are tilt and therefore they create movement of air in varying directions. Air starts rapidly moving in different directions and therefore heat is dispersed rapidly giving us relief.


 प्रयोग 4. तेच पाणी, पण वेगळा अनुभव

ह्या प्रयोगासाठी एक ग्लास थंड पाणी घ्या (फ्रिज किंवा माठातलं), एक ग्लास गरम पाणी‌ घ्या व एक ग्लास सामान्य तपमानाचं पाणी घ्या. त्यासाठी मोठ्यांची मदत घ्या. एकदा तीनही ग्लासेस तयार झाल्यावर पहिले तुमचा उजवा अंगठा गरम पाण्याच्या ग्लासात बुडवा. त्याच वेळी डावा अंगठा गार पाण्यामध्ये बुडवा. काही‌ सेकंद दोन्ही अंगठे तसे बुडवलेले ठेवा. नंतर दोन्ही अंगठे तिस-या सामान्य तपमानाच्या पाण्यामध्ये बुडवा. तुम्हांला येणा-या अनुभवाचं निरीक्षण करा. तिस-या ग्लासातलं पाणी एकच असूनही एका अंगठ्याला ते गरम वाटेल तर दुस-याला ते थंड वाटेल! त्याला सापेक्षता म्हणतात.

गंमत 4. पंखा कसा काम करतो?

आपण खोलीत पंखा लावतो तेव्हा उष्णता कमी होत जाते आणि बरं वाटतं. पण कसं? तुम्ही पंख्याची संरचना कधी बघितली‌ आहे का? त्याची पाती अगदी सारखी किंवा समांतर असतात का? ती कशी‌ असतात? ती हवा कशी फेकतात? पाती थोडी तिरकी असतात व त्यामुळे हवेची हालचाल वेगवेगळ्या दिशेने घडून येते. हवा वेगाने वेगवेगळ्या दिशेने फेकली जाते व त्यामुळे उष्णता वेगाने दूर पसरवली जाते व त्यामुळे आपल्याला वाटणारी उष्णता कमी होते.

Fun and experiment no. 3

Experiment 3. Function of an earthen pot

This is very simple experiment! These days in the summer, many of us have earthen pot in our houses. What you need to do is take a glass of water from such a pot and also take a glass of water which is not yet kept in the pot. Drink both types of waters. Experience the difference. Now think why the water in the earthen pot is cold as compared to the outside water. What does really happen inside the pot? Its reason that the pot is porous, it has very small holes. When we keep the normal water inside the pot, due to its temperature, the air inside the pot rises and leaves through the holes and as hot air leaves, its temperature drops. And by observation, you can also see that the more hot it is outside, the more cool the water in the pot gets! And now think, in winters if we keep water in the pot, would it become hot or cold? Think!

Activity 3. How to keep your water bottle cool in the playground?

Based on above observation, can you think of ways to keep the water cool even when you are outside? For this, basically you need to reduce transfer of heat. So you can use any barriers such as steel or even clothing insulation or papers. When a bottle is kept inside clothes, it remains cool for long time. Thermos works on the same principle. Hot tea or cold water- it remains the same for long in a thermos. And do you know that hot and cold are adjectives of the same energy? It is the same entity, only its degree is different for us. Now, think that you do not have a cooler, AC or a fan in your room. How can you make your room cool? How can you create barrier to the hot air coming from outside? Think. Try. Enjoy. Do share your experience.


प्रयोग 3. माठ कशामुळे गार होतो?

हा प्रयोग खूप सोपा आहे! उन्हाळ्यामध्ये आपल्यापैकी अनेकांकडे माठ असेल. तुम्हांला एक सोपी गोष्ट करायची आहे. एक ग्लास माठातलं पाणी घ्या आणि एक ग्लास माठात न ठेवलेलं पाणी घ्या. दोन्ही ग्लासमधलं पाणी पिऊन पाहा. त्यातला फरक अनुभवा. माठात न ठेवलेल्या पाण्याच्या तुलनेत माठात ठेवलेलं पाणी का गार होतं, ह्यावर विचार करा. माठामध्ये काय होतं? पाणी थंड होण्याचं कारण हे आहे की, माठ सच्छिद्र असतो. त्यामध्ये खूप बारीक छिद्र असतात. जेव्हा आपण बाहेरचं गरम पाणी त्यात ठेवतो, माठातली गरम हवा वरच्या बाजूला येते व त्या छिद्रांमधून बाहेर जाते. गरम हवा बाहेर पडल्यामुळे आतलं‌ तपमान कमी होतं. आणि तुम्ही निरीक्षण करू शकता की, जेव्हा बाहेर जास्त गरम होतं, तेव्हा माठातलं पाणी जास्त गार होतं! आता विचार करा, जर हिवाळ्यात आपण माठात पाणी ठेवलं, तर ते गार होईल का गरम? विचार करा!

गंमत कृती 3. खेळाच्या मैदानात तुमची पाण्याची बाटली गार कशी ठेवणार?

माठाच्या निरीक्षणानुसार तुम्ही मैदानातसुद्धा तुमची पाण्याची बाटली गार राहावी म्हणून काही करू शकता का? त्यासाठी तुम्हांला उष्णता इकडून तिकडे जाणं कमी करावं लागेल. त्यासाठी तुम्ही स्टीलसारखा अडथळा वापरू शकता. किंवा बाहेरून कापड किंवा कागदाचं आवरण लावू शकता. जेव्हा तुम्ही बाटली कापडात ठेवता, तेव्हा ती जास्त वेळ थंड राहते. थर्मास ह्याच तत्त्वावर काम करतो- गरम चहा किंवा थंड पाणी- ते त्यात खूप वेळ तसंच राहतं. आणि तुम्हांला माहिती आहे ना की, उष्णता व थंडपणा ही एकाच ऊर्जेची दोन रूपं आहेत! ऊर्जा तीच असते, फक्त आपल्यासाठी तिची तीव्रता वेगळी असते. आता असं समजा की, तुमच्या घरात कूलर, एसी किंवा पंखाही नाहीय. तुमची खोली गार राहावी म्हणून तुम्ही काय कराल? बाहेरची‌ गरम हवा येऊ नये म्हणून तुम्ही कसा अडथळा तयार कराल? विचार करा. प्रयत्न करा. तुमचा अनुभव नक्की सांगा. 

Fun and experiment no. 2

Experiment 2. Hidden lines

Most of us have done this in our childhood! Let's our children do it. Take a lemon. Squize it. Insert a stick or a small paintbrush in its liquid and write some secret lines on a paper. As the liquid dries, the lines will slowly disappear. In a few minutes, they will completely disappear! Get some elder with you and tell him or her to put the paper on a candle. Suddenly the lines reveal! It is because when heated, sugars in the citric acid become brown and visible.

Activity 2. In a paper, make a hole through which you can pass!

Yes! In a small piece of paper- like rough page of your notebook, you can make such a hole that even YOU can pass through it! Think! And you need not need a 5 feet by 2 feet rectangle to pass. Even if it is a large circular ring, you can pass through it! So you need to cut the rough page in such a way that you use its maximum space without breaking it. So you can have a very large ring and YOU can easily pass through it! There are multiple ways to do this. Think. Try. Enjoy. Do share your experience.


प्रयोग 2. अदृश्य ओळी

आपल्यापैकी अनेकांनी लहानपणी हा प्रयोग केला आहे! आता मुलांसोबत करूया. लिंबाचा रस काढा. त्यामध्ये एक काडी किंवा छोटा पेंटब्रश बुडवा व एका कागदावर काही ओळी लिहा. जसं ते द्रव कोरडं होईल, तशा त्या ओळी दिसेनाशा होतील. काही मिनिटांमध्येच त्या अदृश्य होतील. मोठ्यांची मदत घेऊन तो कागद आता मेणबत्तीवर हळुवार धरा. अचानक त्या ओळी परत दिसायला लागतील! हे होण्याचं कारण म्हणजे सायट्रिक आम्लामधील शर्करा (शुगर) घटकांना गरम केल्यावर ते तपकिरी होतात व म्हणून दिसू लागतात.

गंमत 2. कागदामध्ये असं छिद्र पाडा ज्यामधून तुम्ही जाऊ शकाल!

हो! छोटा कागद घ्या- तुमच्या रफ वहीचं एक पान चालेल. त्यामध्ये तुम्ही असं छिद्र करू शकता ज्यामधून तुम्ही जाऊ शकाल! विचार करा! तुम्हांला जाण्यासाठी पाच फूट बाय दोन फूट अशा छिद्राचीच गरज आहे असं नाही. एखादा मोठा हार असेल किंवा एखादी पुरेशी मोठी वर्तुळाकार रिंग असेल तरी तुम्ही त्यातून जाऊ शकता! तुम्हांला कागद असा कट करायचा आहे ज्यामुळे तुम्हांला तो न तुटता त्याच्या आत जास्तीत जास्त जागा मिळेल. त्यामुळे एक खूप मोठी बांगडी किंवा हार तयार होईल व तुम्ही सहज त्यामधून जाऊ शकाल! हे अनेक प्रकारे करता येतं. विचार करा. प्रयत्न करा. एंजॉय करा. तुमचा अनुभवही सांगा.

50 fun- experiments for 50 days!

Hello. School students now have holidays! Engaging them in creative work is a task for parents! I am bringing you 50 fun experiments for the children. Every day, I will post one experiment and also one fun activity on my blog. These experiments do not need anything that is not available in your house or neighbourhood! All these things are very simple to do and enjoy! They are suitable for 8 + children and adults. Starting with this this today.

Experiment 1. Miraculous stopping of water!

This fun experiment was told by my daughter Advika !Take a glass full of water. Take a thick sheet of paper or cardboard paper. It should be larger than the diameter of the glass. Fill the water completely in the glass. Then keep the paper sheet on the glass. Take the glass above the sink. Tightly hold the glass and the sheet. Now lift the glass and turn it upside down! Remove your hand supporting the sheet! To your surprise, the sheet does not fall and the water does not fall! The sheet does not have any support from below! This happens, because weight of the water is less than upward atmospheric pressure! The glass should be completely filled! Do this 2-3 times and enjoy!

Activity 1. A cracker from a paper!

This is also shown by Advika! Have you ever made a small cracker creating a loud sound from a paper? It does not even take a minute! You have to fold the paper twice and then there is a trick! Ask to your friends and try yourself. It is very easy! It can be used to surprise or scare your friends!

Do share your experience. Everyday I will be posting one such fun experiment and one activity on my blog.

(Thanks for reading. You can share with your near ones. - Niranjan Welankar 09422108376. Sky watching, meditation, fun learn and fitness sessions. Date of writing the article: 1 May 2025)

50 दिवसांसाठी 50 गमती आणि प्रयोग!

नमस्कार! मुलांना सुट्ट्या लागल्या आहेत. त्यांचा वेळ कसा जाणार ही‌ पालकांची चिंता आहे. मुलांसाठी 50 गमती व प्रयोग मी आणत आहे. दररोज मी माझ्या ब्लॉगवर एक प्रयोग व एक गमतीची कृती पोस्ट करेन. ह्या प्रयोगांसाठी घरामध्ये असलेल्या गोष्टीच लागतील! हे सर्व प्रयोग व गमती करायला अगदी सोप्या आहेत. वय 8 पासून पुढची व मोठेही त्याचा आनंद घेऊ शकतात. हा पहिला प्रयोग.

प्रयोग 1. पाणी कसं पडत नाही?

हा आश्चर्यकारक प्रयोग मला माझ्या मुलीने- अद्विकाने करून दाखवला! एक ग्लास पाण्याने पूर्ण भरा. एक ग्लासच्या आकारापेक्षा मोठा पुठ्ठा घ्या. ग्लासपेक्षा थोडा मोठा आकार कापून घ्या. ग्लासमध्ये पाणी पूर्ण् भरा. ग्लासवर पुठ्ठा ठेवा. आता ग्लास सिंकच्या वर धरा. ग्लास व पुठ्ठा दोन्ही व्यवस्थित पकडा. आता ग्लास उलटा करा! पुठ्ठ्याच्या खाली ठेवलेला हात काढून घ्या. हात काढला तरी पुठ्ठा पडत नाही आणि पाणीही पडत नाही! खालून काहीच आधार नसूनही पुठ्ठा पडत नाही! हे होण्याचं कारण म्हणजे पाण्याचं वजन हे खालून वरच्या दिशेने असलेल्या वातावरणाच्या दाबापेक्षा कमी असतं! ग्लास पूर्ण भरलेला मात्र हवा. 2-3 वेळेस हे करून पाहा व आनंद घ्या!  

गंमत कृती 1. कागदापासून फटाका बनवा!

हीसुद्धा गंमत अद्विकाने मला दाखवली. कागदापासून तुम्ही मोठा दचकवणारा आवाज करणारा फटाका बनवला आहे का? त्याला एक मिनिटही लागत नाही. एक कागद घ्या, त्याला दोनदा दुमडा. मग त्यावर एक ट्रिक करायची! थोडा प्रयत्न करून पाहा व तुमच्या दोस्तांना विचारा. खूप सोपं आहे. मित्रांना दचकवायला किंवा घाबरवायला नक्की वापरता येईल!
 

तुमचा अनुभव नक्की शेअर करा. मी दररोज माझ्या ब्लॉगवर असा एक प्रयोग व एक गंमत पोस्ट करेन.

(वाचल्याबद्दल धन्यवाद. लेख जवळच्यांसोबत अवश्य शेअर करावा. -निरंजन वेलणकर 09422108376. आकाश दर्शन, ध्यान, फन- लर्न व फिटनेस सत्र. लेख लिहीण्याचा दिनांक: 1 मे 2025)

Padma Shri Award to Chaitramji Pawar: A great moment!

Hello. Generally we don't come to know about good things. They are not much acknowledged. Writing this article so that many people come to know about a very good initiative. Chaitramji Pawar! I know him as very close friend of my maternal uncle Dr. Anand Phatak. They also have worked together. When I was studying Baripada, I also had close interactions with him. Chaitramji Pawar- the pioneer of development in "Baripada" hamlet in Dhule district of Maharashtra! In today's language, he is a great rural innovator. And even more common terms, he is super rich with many crores with him! But no, he is not "that type of crorepati!" His wealth is the forest resources of his village and although its value in money is many crores, for them it is invaluable.

Baripada! A small tribal hamlet located near Magi- Tungi peak adjacent to Maharashtra- Gujarat border! Today Baripada in itself has become a peak of international level! But its rise from the valley and darkness is worth knowing and inspiring. Chaitramji is its trailblazer. He is the first generation who got high education in this region. He learned with plenty of difficulties and struggle in those days. He learned in the school and outside also. After completing M. Com around 1990, he started working for development of his village Baripada under the guidance of Vanvasi Kalyan Ashram. He took all good things- come from what direction and implemented those in his villages. Improved farming, forest conservation, water conservation, experiments of rural development and so on. It was in 2005 that Indian Government brought the act for Joint Forest Management. But many years before this, Baripada was doing joint forest management. Over the years they worked extensively on 5 Js- Jungle, Jameen (land), Janawar (animal), Jal (water) and Jan (people).

शंतनू नायडू- ध्यास घेतलेला माणूस

✪ शंतनू नायडूची प्रेरणादायी मुलाखत
✪ वाचनासाठी पुरस्कार देण्याची वेळ येऊ नये
✪ "मला रतन टाटांबद्दल प्रश्न विचारू नका!"
✪ मुंबई बूकीज- निसर्गात वाचण्याची चळवळ
✪ पुस्तकं डोनेट करणं सोपं, पण मांडीवर घेऊन वाचनाची गोडी लावणं कठीण
✪ Good fellows India – नातवंड भाड्याने देतो! ती वेळ आलेली आहे
✪ रतन टाटा माझ्यासाठी "डंबलडोर" होते!
✪ आई शिक्षिका. पण घरी शिक्षिका व शाळेत आई
✪ आई म्हणते, मराठी मुलगी मिळाली तर बरं होईल!

सर्वांना नमस्कार. काही‌ दिवसांपूर्वी लोकमत साहित्य पुरस्कार कार्यक्रमामध्ये टाटा मोटर्समधील जनरल मॅनेजर शंतनू नायडूची मुलाखत बघितली! शंतनू नायडू! आदरणीय रतन‌ टाटांचा तरूण मित्र! पण हा शंतनू नायडू (त्याच्या उत्साहामुळे व ऊर्जेमुळे "ते" नाही‌ तर "तो" म्हणावसं वाटलं)  इतका भन्नाट असेल हे माहिती नव्हतं. पुण्यामध्ये तो शिकला. आईमुळे त्याच्यावर वाचनाचे संस्कार झाले. श्वान प्रेमाचेही संस्कार झाले. आणि कालांतराने श्वान प्रेमामुळेच तो रतन टाटांच्या संपर्कात आला.

लोकमत साहित्य पुरस्कार समारंभात त्याला वाचन चळवळ व "मुंबई बूकीज" उपक्रमासाठी पुरस्कार देण्यात आला. ह्या मुलाखतीमध्ये त्याने सुरूवातीलाच सांगितलं, की मला रतन टाटांबद्दल प्रश्न विचारू नका! आणि वाचनासाठी पुरस्कार द्यावा लागतोय, ही खरं तर चांगली गोष्ट नाहीय! आणि त्या पूर्ण मुलाखतीमध्ये त्याने अस्खलित मराठीमध्ये सुंदर मनोगत व्यक्त केलं. खरी मोठी माणसं नेहमी विनम्र असतात आणि डाउन टू अर्थ असतात. हे त्याला ऐकताना सतत जाणवत होतं.
 

हा लेख इथे ऑडिओ स्वरूपात ऐकता येईल.

Shantanu Naidu- India’s “Good Fellow!”

 
✪ Inspirational interview of Shantanu Naidu

✪ It is unfortunate to give an award for reading initiative

✪ "Please don't ask about Ratan Tata!"

✪ Mumbai bookies- An initiative to read with nature

✪ Easy to donate books, but difficult to cultivate habit of reading

✪ Good fellows India – We give grand children on rent! Need of the hour

✪ Ratan Tata is "Dumbledore" for me!

✪ Mother is a teacher, but rather teacher in the home and mother in the school

✪ Mother says, better if you get a Marathi girl!


Hello. Some days ago, I came across an interview of Shantanu Naidu, General Manager, Tata Motors. In Lokmat Literature Awards programme, he was awarded for his reading initiatives and for “Mumbai bookies”. Shantanu Naidu! Young friend of honourable Ratan Tata! But little did I know that this Shantanu was this great. He studied in Pune. His mother cultivated habit of reading for him. She also cultivated habit of loving animals. And later on due to his love for dogs, he came in contact with Ratan Tata.

In this interview, his first statement was, “Don’t ask me anything about Ratan Tata!” He went on to say that it is actually not good that an award is needed to be given for reading! Through the course of this interview, he fluently expressed himself in Marathi. True great persons are always humble and down to earth! It was a great joy to listen to him.

This article can be listened on spotify. 

Wonderful dual visibility of Venus- A rare phenomenon!

Hello. We know that Venus is known as an evening star or a morning star as it is generally seen in the evening or in the early morning. But both cannot happen simultaneously. Just think, if suppose Venus sets after the Sun, i.e. it is visible in the evening, then in the morning, the Sun would rise before Venus and therefore Venus would not be visible in the dawn. If Venus is in the east of the Sun, then it is visible only in the early morning.

But, in a rare condition, Venus has dual visibility- meaning it is visible in the morning and also evening in the same day! Yes, you read properly! In a rare condition, this happens and it is happening today, on 20th March and 21st March! Its reason is these days, Venus is having inferior solar conjunction, meaning it is almost close to the line connecting the Sun and the Earth. It is crossing the Sun from inner side and so now it is moving towards east side of the Sun. Therefore, it is no longer visible in the evening and after two weeks, it will be visible in the early morning. But, it is showing wonderful dual visibility!

अंजनवेलमध्ये आकाशदर्शन कार्यक्रम

Anjanvel = Weekend spent well!


नमस्कार. येत्या शनिवारी 22 मार्चला लोणावळ्याच्या जवळ असलेल्या निसर्गरम्य अंजनवेल फार्म हाऊस येथे आकाश दर्शनाचा कार्यक्रम आयोजित केला आहे.


* दोन टेलिस्कोप्स व बायनॅक्युलरच्या मदतीने आकाश दर्शन.


* अनेक ऑब्जेक्टस बघण्यासाठी स्वच्छ आकाश- संध्याकाळी गुरू, मंगळ, युरेनस, तारकागुच्छ व तेजोमेघ व रात्री अन्य ऑब्जेक्टस.


* पहाटे आकाशगंगेचा दुधाळ पट्टा, अनेक तारकागुच्छ, जोडतारे आणि चंद्र.


* सकाळी ध्यान, ट्रेकिंग व सौर‌ डाग निरीक्षण.


टेलिस्कोपिक फोटोज इथे उपलब्ध:

ठिकाण:

अंजनवेल एग्री टूरीझम, शिळिंब कामशेतपासून 27 किमी व पुण्यापासून 42 किमी.


मुंबई व पुण्यातल्या उत्सुक लोकांसोबत शेअर करू शकता.


कार्यक्रम अशा पर्यायांसह उपलब्ध आहे.


फक्त संध्याकाळचं सत्र त्यात चहा, स्नॅक्स, परिसर भ्रमंती, संध्याकाळचं आकाश दर्शन व भोजन: रू. 800 प्रति व्यक्ती. (संध्याकाळी 5 ते 9 )


रात्री टेंटमध्ये स्टे: रू. 1700/- प्रति व्यक्ती (चेक इन संध्याकाळी 5 वाजता)


रात्री रूममध्ये स्टे: रू. 2700/- प्रति व्यक्ती (चेक इन दुपारी 12.30 वाजता)


रात्री प्रिमियम रूममध्ये स्टे: रू. 3200/- प्रति व्यक्ती (चेक इन दुपारी 12.30 वाजता)


बूकिंगसाठी

विक्रांत महिंद्रकर- 7038639933


आकाश दर्शनाबद्दल माहितीसाठी

निरंजन वेलणकर- 9422108376

गिरीश मांधळे- 8600146981

Wonderful experience of watching the Space station and glorious night sky!

Hello. Last Saturday on 8th March, me and my friend Gireesh Mandhale conducted a sky watching programme at Anjanvel Agro Tourism near Lonavala. We had excellent skies with wonderful stars! On the women’s day, everyone was thrilled to see the Space station with Sunita Williams onboard! Also, crescent Venus, movements of moons of Jupiter, plenty of craters on the Moon, clusters in the dawn, white Milky way band, the morning trek, meditation and last but not the least, the Sun- spots! Overall it was so much of joy and satisfaction. Sharing its experience with you.

लातूरच्या पानगांवमध्ये आकाश दर्शन व विद्यार्थ्यांसोबत संवाद

विज्ञान प्रसाराची "सुदिशा"

नमस्कार. काल 28 फेब्रुवारी रोजी विज्ञान दिनानिमित्त सुधाकरराव कुलकर्णी स्मृती प्रतिष्ठान व मराठी विज्ञान परिषदेच्या पानगांव जि. लातूर शाखेद्वारे आयोजित कार्यक्रमामध्ये मुलांसाठी व मोठ्यांसाठी आकाश दर्शन सत्र घेण्याची संधी मिळाली. लातूरचे खगोलशास्त्रज्ञ श्री. राजकुमार गव्हाणे सरांमुळे हा सहभाग घेता आला. आकाशात आपण तारे वर्तमानात जरी बघत असलो तरी त्यांचा प्रकाश भूतकाळातला असतो, तशी प्रतिष्ठानच्या प्रा. डॉ. संतोष कुलकर्णी सरांसोबतच्या जुन्या नात्याची नव्याने ओळख झाली! माझं गाव परभणी, त्यामुळे लातूर तसं जवळचंच! लातूरमधल्या मित्रांच्या, स्नेही जनांच्या व आधीच्या लातूरला केलेल्या सायकल प्रवासाच्या आठवणीही ताज्या झाल्या.

कुलकर्णी सरांसोबत लातूरहून निघालो तेव्हा सरांनी सावध केलं की, पानगांवचा रस्ता इतका सोपा नसणार! आणि आकाशात अमावस्येमुळे चंद्र जरी दिसणार नसला तरी रस्त्यावरचे खड्डे चंद्रावरच्या विवरांची उणीव जाणवू देणार नाहीत! महाराष्ट्रातले जे अनेक रस्ते दुर्गम मनाली- लेह रस्त्याशी स्पर्धा करू शकतात, त्यात हाही रस्ता नक्कीच असेल! ह्या रस्त्यावरून प्रवास करणं म्हणजे संयमाची‌ कसोटी आणि ध्यानाचा धडा! चंद्रावरच्या विवरांना चुकवत व गुरूत्वाकर्षणासोबत घसरगुंडी करत जावं लागलं! पण सरांसोबतच्या गप्पांमुळे  प्रवास छान झाला. पानगांवमध्ये सुधाकरराव कुलकर्णी स्मृती प्रतिष्ठानचं केंद्र आहे. इथे मुलांसाठी "सुदिशा" म्हणजेच "सुट्टीच्या दिवशीची शाळा" हा उपक्रम राबवला जातो. आणि मराठी विज्ञान परिषदेच्या शाखेच्या स्वरूपात विज्ञान प्रसाराचं कामही केलं जातं. इथे सरांची खूप स्वप्नं साकार करण्याची धडपड सुरू आहे.

आकाश दर्शनाची सुरूवात दिवसा तारा बघून झाली! दिन में तारा दिखाने का मौका मिला! फिल्टर लावून सूर्य निरीक्षण. सूर्याचे 99.99% प्रकाश किरण शोषल्यानंतर सूर्य संत्र्यासारखा लालसर व सौम्य दिसतो. जणू "मार्तंड जे तापहिन!" अशा सूर्याचं व त्यावरच्या डागाचं निरीक्षण बाल तारे- तारकांनी केलं. हे डाग म्हणजे सूर्यावरच्या ज्वाळाच आहेत. पण इतर ज्वाळांपेक्षा कमी प्रकाशित असल्यामुळे काळसर भासतात. आणि दिसताना बिंदुवत दिसत असले तरी हे डाग पृथ्वीपेक्षाही मोठे असतात!

आकाशात चंद्राची व शनिची उणीव जाणवणार होती. त्यामुळे चंद्र व शनिचे माझ्या दुर्बिणीने घेतलेले फोटोज व व्हिडिओज दाखवले. चंद्र व शनिचं पिधान- चंद्रामुळे झाकला जाणारा शनिही पॉवर पॉईंटच्या मदतीने दाखवला. तसंच 2020 मध्ये झालेली शनि- गुरूची युतीही दाखवली. आकाशगंगेचा पट्टा कसा दिसतो हेही मुलांना सांगितलं. ह्यावेळी विद्यार्थ्यांसोबत संवाद करता आला. विद्यार्थ्यांनी स्वत:चा परिचय करून दिला. त्यांना आकाशात काय बघायचं आहे, हे सांगितलं.

इतरांच्या कठीण काळात त्यांची सावली होणारे सोबती

✪ The more you sweat in peace, the less you bleed in war!
✪ शिक्षण ही जशी शिक्षक- विद्यार्थी अशी दुतर्फा प्रक्रिया आहे तशी आरोग्यसुद्धा आहे
✪ अवघड प्रश्नांवर भाष्य करून उत्तरांचा मागोवा घेणारं पुस्तक
✪ गंभीर विषय पण अनौपचारिक, unpredictable शैली व विनोदाचा शिडकावा
✪ स्वत:ला अनेक प्रश्न विचारण्याची गरज
✪ “व्यक्त होण्याचं" आणि संवादाचं महत्त्व- बोलने से सब होगा
✪ स्वत:साठीचा वेळ- me time बद्दल अपराधभाव सोडून देण्याची गरज
✪ केवळ रुग्णांचेच सोबती नाही तर सर्वांचे व स्वत:चेही सोबती होण्याची दिशा
✪ प्रत्येकाने सजग व्हावं अशी एक छोटी चेकलिस्ट

नमस्कार. "इतरांच्या कठीण काळात त्यांची सावली होणारे सोबती" हे श्री. चंद्रशेखर वेलणकर लिखित व अमालताश बूक्सद्वारे प्रकाशित पुस्तक नुकतंच वाचून झालं. चंद्रशेखर वेलणकर म्हणजे माझा शेखर काका! त्यामुळे हे पुस्तक खरं तर वाचलं कमी आणि त्याच्या आवाजात व त्याच्या मिस्कील शैलीत ऐकलं जास्त, असंच वाटलं. ह्या पुस्तकावर ही प्रतिक्रिया आपल्यासोबत शेअर करतो आहे. सौ. वर्षा वेलणकर- माझी वर्षा काकू हिच्या आरोग्य समस्या- डायलिसिस ते किडनी ट्रान्सप्लांट व पुढे ह्या त्यांनी गेली अनेक वर्षं अनुभवलेल्या खडतर वाटचालीबद्दल आणि त्यातून त्यांनी रस्ता कसा शोधला हे सांगणारं पुस्तक आहे. आणि बारा वर्षांच्या ह्या एक प्रकारच्या तपश्चर्येमध्ये त्यांना जशी वाट मिळाली तशी ते इतर सहप्रवाशांसाठी कसे सोबती झाले हे वर्णन त्यात आहे. गंभीर व दुर्धर आजाराच्या स्थितीतील रुग्ण व रुग्णांची काळजी घेणारे सोबती ह्या सर्वांना उपयोगी पडेल म्हणून हे पुस्तक काकाने लिहीलं आहे. 

Yoga camp and Nature retreat in Tryambakeshwar

 

✪ Participating in Bihar School of Yoga's camp in Tryambakeshwar
✪ Experience of online fraud in the name of one famous institution
✪ "Always be aware, never ever think of harming others!"
✪ Satsanga in presence of Paramhansa Niranjanananda Saraswati
✪ "Four meet, sixty four smile and twenty come together"
✪ Excellent conduction and arrangement by BSY with great sessions
✪ Epitome of ideal Guru as well as ideal disciple!
✪ Keertana, Songs and meditation amid fair of sadhakas
✪ Enjoying Tryambakeshwar surroundings and unforgettable trek of Brahmagiri

Namaste. Recently participated in a yoga camp organized by Bihar School of Yoga (BSY) in Tryambakeshwar, Maharashtra. Bihar School of Yoga! Swami Shrimurtee ji from whom I learned Yoga is a BSY Sanyasin. My father and many close people are BSY sadhakas. Therefore was curious for this camp. This camp proved to be a great treat of all delicious servings related to Yoga and meditation- from Asanas, Pranayams to meditation, Keertan and Bhajan. Everywhere there was the typical BSY imprint. It was great to closely see Paramahansa Niranjanananda Saraswati, the chief of BSY  and listen his sessions. 

 
Satyananda Yogadarshan peeth near Tryambakeshwar, Nashik, Maharashtra. This ashram is located on a hill and therefore even for going there, we need to do a small trek. When we reach the ashrama located by natural panorama, our pranayama already has started! I enjoyed this camp with my father who did not took lift and walked every day to the camp. Then I met my first Guru Swami Shrimurteeji, who had taught me Yoga! We also meet many Yoga sadhakas from Parbhani- Niramay Yoga Prasar and Sanshodhan Sanstha and others! Entire the atmosphere is Yoga- electric! Everyone coming to BSY is welcomed like a fellow- disciples (Guru Bandhu/ Guru Bhagini). Many familiar faces meet each other!
 
The outline of the camp was like this- 8-10 in the morning- mainly Asanas, Pranayams and some components of meditation. Also Bhajanas- Keertan and discourses were there. In the afternoon session of 3-5 there was mainly meditation, discourses and many kinds of Satsangas. Lunch at 10 am and dinner at 5 pm. Actually entire the day's sessions spanned just for four and half hours, but its impact was so deep. 

In the beginning, Swami Shivrajanandaji conducted basic asanas and linking those movements with breathing he helped us experience Pranayama. Along with visualization of subtle bodies, it became meditative. He also instructed for Surya Namaskars. Doing yoga alone and doing it in presence of around a thousand sadhakas and higher sadhaks and even the Siddha- it makes a huge difference. There was every arrangement for this number of people- sitting arrangements, water, meals, many screens to see the stage and speakers. Participants were around a thousand and at least two hundred volunteers would be there. After the first session, we watched the campus of this Yoga Peeth. There are many meditation cells for Sadhakas. This area has excellent views of the nature.

In the afternoon session, it was delightful to listen to Paramhansa Niranjananandaji. He appeared to be much distinct from those Gurus who are there on internet. Very harsh approach. His one sentence- If there is someone here who feels that he or she knows about Yoga then he or she should leave. Or- Today people get initiated, in two years they get the Sanyas clothes and then they start their Yoga classes like shops. Such harsh words, even for a few BSY sadhakas! But he also shared how his Guru Satyanandaji helped him come out of darkness of false knowledge. How he made him realize that his deeper journey was remaining. One was feeling as if Swami Niranjanananda was directly present here and Swami Satyanandaji was also present indirectly. His presence was continuously felt through the Kirtanas, Bhajans, his memories and videos and photos showing his life events and his contribution.

 

त्र्यंबकेश्वरमधील योग शिबिर आणि निसर्गाचा सत्संग

✪ त्र्यंबकेश्वरमध्ये बिहार स्कूल ऑफ योगाचं योग शिबिर
✪ पण त्याआधी प्रसिद्ध संस्थानाच्या नावाने झालेली ऑनलाईन फसवणूक
✪ "अखंड सावधान असावे दुश्चित कदापि नसावे!"
✪ परमहंस निरंजनानंद सरस्वतींच्या उपस्थितीतील सत्संग
✪ "चार मिले, चौसठ खिले, बीस करें जोड़"
✪ BSY चं सुंदर आयोजन आणि सत्रांची मेजवानी
✪ आदर्श गुरू बरोबर आदर्श शिष्यत्वाचं उदाहरण!
✪ साधकांची मांदियाळीसह कीर्तन, भजन आणि ध्यान
✪ त्र्यंबकेश्वर भटकंती व ब्रह्मगिरीचा अविस्मरणीय ट्रेक


सर्वांना नमस्कार. नुकताच त्र्यंबकेश्वरमध्ये झालेल्या बिहार स्कूल ऑफ योगा ह्या मोठ्या योग विद्यापीठाच्या एका योग शिबिरामध्ये सहभागी होण्याची संधी मिळाली. १४ ते १६ फेब्रुवारीला त्र्यंबकेश्वरजवळ सत्यानंद योगदर्शन पीठ इथे हा सोहळा रंगला. सकाळी दोन तास व संध्याकाळी दोन तास असं स्वरूप असल्यामुळे ऑनलाईन काम करणारे अनेक जण त्यामध्ये सहभागी होऊ शकले. बिहार स्कूल ऑफ योगा अर्थात् BSY बद्दल लहानपणापासून ऐकलं होतं. मी ज्यांच्याकडून योग शिकलो ते स्वामी श्रीमूर्ती जी हे BSY चेच संन्यासी. शिवाय माझे बाबा व अनेक परिचित हे BSY चे साधक. त्यामुळे ह्या शिबिराची उत्सुकता होती. वेळ व दिवस जुळत असल्यामुळे शिबिर करायचं ठरवलं. हे शिबिर म्हणजे योग व ध्यानाशी संबंधित सर्व पंचपक्वान्न- अगदी आसन, प्राणायाम ते धारणा, ध्यान आणि कीर्तन- भजन अशा सर्व मिष्टान्नाची मेजवानीसारखं वाटलं. प्रत्येक गोष्टीमध्ये BSY चा ठसा जाणवत होता. तिथले परमाचार्य परमहंस निरंजनानंद सरस्वतींना जवळून बघण्याची संधी मिळाली. त्यांचे अनेक सत्र ऐकता आले!
 
त्र्यंबकेश्वरजवळ सत्यानंद योगदर्शन पीठ हा एका डोंगरावर असलेला आश्रम आहे! त्र्यंबकेश्वर! म्हंटलं तर नाशिकसारख्या शहरापासून अतिशय जवळ, पण तितकंच निसर्गामध्येही रममाण व म्हणून रमणीय! ह्या आश्रमात जातानासुद्धा पायवाटेचा एक छोटा ट्रेक करावा लागतो आणि आसपासचं निसर्ग वैभव आपल्याला मंत्रमुग्ध करतं! चढाची पायवाट चालून आपण शिबिरामध्ये पोहचतो तेव्हा प्राणायामाची सुरूवात झालेली असते! रिक्षा न घेता रोज चालतच जाणार्‍या माझ्या बाबांसोबत ह्या शिबिराचा आनंद घेता आला. मला योग उलगडून सांगणारे पहिले गुरू श्रीमूर्तीजींशी भेट होते! शिवाय परभणीच्या निरामय योग प्रसार व संशोधन संस्थेचे व इतरही ठिकाणचे अनेक योग साधक भेटतात! सगळं वातावरण अगदी योगमय! BSY मध्ये येणार्‍यांचं गुरूबंधू- गुरूभगिनी प्रमाणे आपुलकीने स्वागत होतं! अनेकांना ओळखीची मंडळी भेटतात. हळु हळु रंगत वाढत जाते. एक मैफिलच सुरू होते!
 
ह्या शिबिरामध्ये साधारण असे घटक होते- सकाळी ८ ते १० मध्ये योग आसन, प्राणायाम आणि ध्यानाचे काही प्राथमिक घटक. त्याशिवाय भजन- कीर्तन व प्रवचन. आणि दुपारी ३ ते ५ च्या सत्रामध्ये मुख्यत: ध्यान, प्रवचन व अनेक प्रकारे सत्संग असं स्वरूप होतं. सकाळचं जेवण १० नंतर लगेचच व संध्याकाळचं जेवण ५ नंतर. खरं तर फक्त चार- साडेचार तास हे सत्र असूनही त्याचा परिणाम खूप खोलवर जाणवत होता.

शिबिराच्या सुरूवातीला स्वामी शिवराजानंदांनी ताडासन, तिर्यक ताडासन व कटिचक्रासनाचा अभ्यास घेतला. श्वासाची त्याला जोड देऊन प्राणायामचाही अभ्यास त्यासोबत जोडला. त्याबरोबर सूक्ष्म शरीराच्या व्हिज्युअलायजेशनला जोडून धारणेचाही अभ्यास घेतला! अगदी तीन आसनं- पण त्यासोबत प्राणायाम व धारणाही झाली. ह्या आसनांची मस्त उजळणी झाली. सूर्यनमस्काराच्याही सूचना त्यांनी दिल्या. एकट्याने योग करणं व जवळ जवळ हजार लोकांच्या उपस्थितीत आणि उच्च साधक व सिद्धांच्या उपस्थितीत करणं ह्याचा मोठा फरक पडतो. इतक्या मोठ्या लोकांसाठी बसण्याची व्यवस्था, पाणी, जेवण, मंचावरचं दिसावं म्हणून भरपूर स्क्रीन्स व स्पीकर्स अशी सगळी जय्यत तयारी. शिबिरार्थी हजार एक लोक असतील तर निदान दोनशे लोक तरी व्यवस्थेतले व्हॉलंटीअर्स असावेत. पहिल्या सत्राच्या विरामानंतर ह्या योग पीठाचा परिसर बघितला. इथे साधकांसाठी वेगवेगळे कक्ष आहेत. शिवाय स्वामी शिवानंदजी, स्वामी सत्यानंदजी ह्यांच्याही प्रतिमा असलेले ध्यान कक्ष आहेत. आसपास सगळा रमणीय परिसर आहे.

दुपारच्या सत्रामध्ये परमहंस निरंजनानंदजींची वाणी ऐकायला मिळाली. आज काल आपण इंटरनेटवर बघतो त्या गुरूंपेक्षा खूप वेगळे वाटले. अतिशय परखड. कठोर. त्यांचं एक वाक्य- इथे कोणी असं असेल ज्याला वाटत असेल की त्याला आसनं येतात तर त्याने उठून बाहेर जावं! किंवा आज लोक संन्यास घेतात, दोन वर्षांमध्ये संन्यास वेष मिळतो व लगेच ते त्यांचे योग क्लासेस सुरू करतात, जणू दुकान उघडतात. BS‌Y च्याच अनेक साधकांना पचवायला जड जाईल अशी परखड वाणी!‌ पण त्याबरोबर त्यांनी हेसुद्धा सांगितलं की, त्यांचे गुरू- सत्यानंदजींनी कसा त्यांचा ज्ञानाचा भ्रम दूर केला होता. कशी त्यांना जाणीव करून दिली होती की, त्यांनी योगामध्ये अजून खूप खोलवर जायचं बाकी होतं. स्वामी निरंजनानंदजी इथे प्रत्यक्ष अर्थाने उपस्थित होते, तर स्वामी सत्यानंदजी अपरोक्ष प्रकारे उपस्थित होते असंच वाटत होतं. कीर्तन, भजन, त्यांच्या आठवणी, त्यांच्या जीवन व कार्यातले प्रसंग दाखवणार्‍या फिल्म्स ह्यामधून त्यांची उपस्थिती सतत जाणवत होती.

 

शेकडो कार्यकर्त्यांचे "मितवा"- सुहास आजगांवकर

नमस्कार. मला जर कोणी विचारलं की तुझ्या पाहण्यामध्ये असा कोणी आहे का जो कधीच तणावात दिसत नाही, जो कधीच अति गंभीर असत नाही आणि जो कोणत्याही आणीबाणीच्या परिस्थितीतही चेहर्‍यावरचं हसू गमावत नाही तर माझ्या डोळ्यापुढे एकच नाव येतं. आणि खात्रीने सांगू शकतो की हाच प्रश्न इतर अनेक लोकांना विचारला, तरी ते त्याच व्यक्तीचं नाव घेतील. हा प्रश्न व हे दुर्मिळ गुण असणं म्हणजे ध्यान जमणं आहे. कितीही आणीबाणी येऊ दे, कितीही खडतर परिस्थितीचं ओझं येऊ दे किंवा कितीही गंभीर स्थिती असू दे, जो माणूस प्रसन्नचित्त राहतो तो खूप वेगळा असतो. सुहासभाऊंचे मित्र, त्यांनी ज्या ज्या प्रकल्पांमध्ये काम केलंय तिथले ताई- दादा माझ्या वाक्याशी खात्रीने सहमत होतील. आणीबाणी- मग ती कोणतीही असेल- संस्थेमध्ये बाहेरून मंडळी भेटायला आली आहेत आणि त्यांना नेणार्‍या गाडीचा ड्रायव्हर फोनच उचलत नाहीय, किंवा प्रकल्पासाठी डॉक्युमेंटस सादर करण्याचा शेवटचा दिवस आहे आणि फिल्ड वर्कर्सकडून डेटाच आलेला नाहीय. तरीही ज्यांची शांती ढळत नाही, कितीही ताण होऊनही ज्यांचं एक खट्याळ असं हसू लोप पावत नाही ते सुहासभाऊ! हास्यवदनी सुहासभाऊ! आणि शेकडो जणांचे जिव्हाळ्याचे "मितवा" अर्थात् मित्र- तत्त्वचिंतक आणि वाटाडे!
 

Tarpan Foundation’s Award ceremony: Saluting young achievers

✪ Determination to resolve neglected problems in the society
✪ People come along and it becomes a caravan
✪ Let the wings fly high in the sky
✪ "A bridge" for proactive charity
✪ Journey from being orphan to a patron- Gayatri Pathak
✪ Unity in efforts to overcome adversity
✪ "What you do to others will come back to you"
✪ Who says darkness cannot go away

Hello. Yesterday, on 13th January, there was Youth award ceremony organized by Tarpan Foundation in Mumbai. Young achievers were felicitated in this special programme. Shrikantji Bharatiya and Shreyaji Bharatiya are patrons of Tarpan Foundation. When I was studying in Pune’s Karve Social Work Institution, Shreyaji was my junior. But very senior as far as her contribution and age is concerned. Today she is working at such a huge scale, but she is humble and down to earth. It will be sufficient to tell this- They both have been working on the issues of orphan children since last 30 years, even before their marriage and now they have become parents of many orphan children.

A different kind of "star" party

Sky watching and observation of a star in daylight!

Hello. Some of us may think that they have never seen any star or any planet. But this is not true! Even in the daytime, we do see a planet and a star! One star is quite visible in the daylight! For that special star, a unique star- party recently took place. “यार, तुम तो दिन में भी तारे दिखाते हो!” I got opportunity to show sunspots to the Standard III students of Indira Gandhi National School, Wakad in Pune. This programme took place at Mauli’s world farm house near Hinjewadi. Shri. Abdullah Sheikh of Adventure Education Tour and astronomer Shri. Ajay Karnik gave this opportunity to me. This was the day- time sky watching activity!

सामान्यांमधले असामान्य: कर्नल समीर गुजर

नमस्कार. भारतीय सेनेमध्ये महत्त्वपूर्ण योगदानाबद्दल नावाजले गेलेले मूळचे परभणीचे असलेले कर्नल समीर गुजर हे माझे मित्र! हे सांगताना अतिशय अभिमान वाटतो! नुकताच त्यांच्या सहवासाचा योग आला. सेनेमध्ये इतक्या उच्च पदावर व दायित्वावर असूनही जनतेसोबतचं त्यांचं आत्मीयतेचं वागणं- बोलणं, गावच्या लोकांसोबत व समाजासोबत असलेली त्यांची बांधिलकी, इतक्या उंचीवर पोहचूनही त्यांचं डाउन टू अर्थ वागणं हे खूप जवळून बघता आलं. त्यांच्याकडून त्यांच्या वाटचालीतले काही किस्से ऐकायला मिळाले. माझे गावचे मित्र म्हणून हे लिहावसं वाटलं. आणि सेनानी घडतो कसा, हेही लोकांसोबत शेअर करावसं वाटलं.

निमित्त झालं बुलढाणा जिल्ह्यातल्या किनगांव राजाच्या व परभणीजवळच्या हट्टा इथल्या शाळेतल्या आकाश दर्शन सत्रांचं! त्यांच्या आप्तांच्या ह्या शाळा. तिथल्या विद्यार्थ्यांसाठी आकाश दर्शन कार्यक्रम घ्यावा ही समीरजींची इच्छा होती. त्या ठिकाणच्या शाळेतले कार्यक्रम, शिक्षक व पालकांचा उत्साह, तिथे समीरजींनी केलेला संवाद, मुलांसाठी काही सकारात्मक असं देण्याचं समाधान, आकाशातल्या गमती बघताना मुलांना होणारा आनंद असं बरच काही अनुभवायला मिळालं. आणि त्याशिवाय समीर हे आजचे खूप वेगळ्या ठिकाणी पोहचलेले सेनानी‌ कसे झाले, हे त्यांच्याकडूनच ऐकता आलं. 

रामानुजनचे वारस: गणिताचा आनंद घेणार्‍या मुलांना भेटण्याचा सुखद धक्का!

✪ मुलांचं गणित शिकणं व शिकवणं!
✪ शिकण्याची अशी "प्रक्रिया, "स्पेस" आणि "मिती"
✪ गणित अवघड असतं ह्या भ्रमाला "पूर्ण छेद"
✪ कठिण गोष्टी सोपं करणं इतकं सोपं!
✪ पालकांसाठी व मुलांसाठी सोपं गणिती कोडं
✪ तुमच्या वाढदिवसाला तुम्हांला किती चॉकलेटस मिळायला हवेत?

नमस्कार. आज २२ डिसेंबर म्हणजे जगातला विलक्षण गणितज्ज्ञ असलेल्या श्रीनिवास रामानुजन ह्यांची जयंती व त्यामुळे आज राष्ट्रीय गणित दिवस साजरा केला जातो. ह्या दिवसानिमित्त मुग्धाताई नलावडेंच्या "प्रक्रिया को-लर्निंग स्पेसद्वारे" आयोजित एका सुंदर उपक्रमाचा अनुभव घेता आला. अगदी तिसरी- चौथीपासूनची मुलं गणितातील गमती कशा रंगून जाऊन सांगतात, कसे गणित शिकवणारेही होतात हे अदूसोबत बघता आलं! हा सगळा कार्यक्रमच अफाट सुंदर होता. कार्यक्रमाबरोबर प्रक्रियाचं केंद्रसुद्धा. मुलांना तिथे किती मजा येत असेल, तिथे मुलं काय काय शिकत व शिकवत असतील, हेसुद्धा कळालं.

आजच्या गणित दिवसानिमित्त तिसरी ते सहावीच्या मुलांनी सात ते आठ स्टॉल्स लावले होते. प्रत्येक स्टॉलवर कागद, खडू, फळा, स्वत: तयार केलेल्या आकृत्या ह्यांचा वापर करून मुलं गणितातल्या प्राथमिक संकल्पना समजावून सांगत होते. प्रत्येक स्टॉलवर तीन मुलं. संख्यारेषेपासून ते थेट वर्गमूळ, समीकरण व अपूर्णांकांपर्यंत! आणि मुलं हे सगळं सांगत असताना व समजावून देत असताना कोणीही शिक्षक किंवा "प्रक्रियाचे" सदस्य त्यांच्यासोबत नव्हते. मुलांनीच प्रत्येक स्टॉलवर आपापसात गोष्टी ठरवल्या होत्या की, कोणी मल्टीपल (पट) सांगेल, कोणी फॅक्टर (अवयव/ गुणक) सांगेल. मल्टीपलची मुलांनी सांगितलेली सोपी व्याख्या म्हणजे पाढ्यातल्या संख्या! आधुनिक पाटीवर संख्या मांडून मुलं गणिताच्या संकल्पना सोप्या करून सांगत होती. त्याबरोबर वर्ग- वर्गमूळसुद्धा सांगत होती. ज्या संख्येचे विषम अवयव असतात, त्या संख्येचा सगळ्यांत मध्ये असलेला अवयव वर्गमूळ असतो. जसे १६ चे १, २, ४, ८, १६ हे अवयव आहेत. त्यांच्यामध्ये ४ येतो व तो वर्गमूळ आहे असं. १२ संख्येचे अवयव १, २, ३, ४, ६, १२ असे समच आहेत म्हणून १२ चं वर्गमूळ नाही असं.

Sobati Seva Foundation: A true companion

✪ A journey from diseases to wellness
✪ Awkward problems and hand-holding
✪ "I wish to die!"
✪ Difficulties faced by caregivers
✪ De-addiction from mobiles
✪ Right to enjoy and associated guilt
✪ Art of stopping at the right moment

Hello. Yesterday on 5th December, I could witness a different beginning. My aunt Smt. Varsha Welankar and my uncle Shri. Chandrashekhar Welankar has started a new organization! Actually, my uncle is recently retired from his professional life. But he and the aunt are starting this new innings. This programme was about an informal public opening of their organization- “Sobati Seva foundation.” A small function taking place in presence of family members, dear ones and seniors.

My uncle and aunt are rather unique. They became partners with a view to lead a unique objective and to lead life the way one likes. They are basically journalists. My aunt had come from a humble background with plenty of struggles with the system and she is a journalist with rebellious approach. She works in plenty of areas right from art, drawing, Mandala art to craft made out of newspapers. She is right there into translation and recently health sector also. The uncle is equally unique. He has a smiling face and knows a knack to extract humour out of any serious situation! His English is particularly worth listening and reading! And he is hugely well- read too.

Since 2013, the Aunt’s health problems started with the kidney issues. The word- even uttering it creates a panic in mind- “dialysis” was started and later on many complications happened. She actually had “returned from almost touching the other world!” Later on the kidney transplant was done, but her problems did not end there. Despite of this all troubles, she persuaded her art and her translation work with zest when time and health allowed her. She has translated plenty of books. Some books are horrible. That “Auschwitz’s photographer!” Such horrible book that we suffer badly while just reading it. It is a great dose of depression. But she took it as a challenge and translated it. She had the urge to share all that stuff with the people. And she also has a deep urge to share her experiences. She regularly writes her experiences about her illness, her suffering and her journey. She depicts it as if she is witnessing it from a distance.